Orgazm mężczyzn

U mężczyzn stosunkowo rzadko spotyka się niezdolność do wytrysku i przeżywania orgazmu, chociaż występuje u nich znaczna zmienność co do łatwości jego osiągania, intensywności, a także pod względem zdolności do opanowywania wytrysku.

Fizjologia orgazmu mężczyzny

Związek orgazmu z jego biologicznym celem u mężczyzny tj. z wytryskiem nasienia rzadko nie idzie w parze. Zazwyczaj przedostatnia faza cyklu reakcji seksualnej mężczyzny kończy się orgazmem i wytryskiem, który spowodowany jest działaniem bodźców pochodzących z kory mózgowej, lecz może być również wynikiem prostego odruchu. Przebieg wytrysku ma zwykle dwa stadia. W I stadium następuje wytrysk nasienia z nasieniowodu do cewki moczowej, w II stadium następuje wytryśnięcie na zewnątrz prącia. U wielu mężczyzn tuz przed orgazmem mimowolnie wydala się z ujścia cewki moczowej pewna ilość wydzieliny, w której znajdują się aktywne, ruchome plemniki. Odczucie początku orgazmu pojawia się u mężczyzn na 2-4 sekundy przed wytryskiem. Pojawia się ono w czasie I stadium. W tym czasie mężczyzna, przeżywając rozkosz seksualną, czuje równocześnie nadchodzący wytrysk i nie może go już dłużej odwlekać lub w jakikolwiek inny sposób kontrolować. W II stadium odczucia subiektywne orgazmu można podzielić na 2 fazy. W pierwszej odczucia związane są  z regularnie powracającymi skurczami zwieracza cewki, wypychającymi pod ciśnieniem nasienie na zewnątrz. Następnie natężenie wrażeń maleje wraz z słabnącymi skurczami. W drugiej fazie odczucia rozkoszy są związane z objętością wypychanego nasienia. Im większa objętość tym silniejsze odczucie. Gdy objętość nasienia jest niewielka, np. przy wytryskach powtarzanych w krótkich odstępach czasu, odczucie przyjemności seksualnej obniża się (u wielu kobiet wzór reakcji orgastycznych ma inny przebieg: określają one ten drugi lub trzeci z kolei orgazm jako dający im największą rozkosz, u mężczyzn zaś drugi lub trzeci orgazm powoduje coraz słabsze odczucie, natomiast pierwszy określany jest jako najsilniejszy).

Orgazm mężczyzny w sensie psychologicznym

Wbrew powszechnej opinii, nie każdy stosunek seksualny u mężczyzny kończy się orgazmem i nie każdy wytrysk nasienia oznacza jednocześnie odczuwanie rozkoszy seksualnej. U kobiet zaburzenia orgazmu pojawiają się najczęściej w postaci całkowitego jego braku, u mężczyzn nie są one tak ostro wyrażone, gdyż wytrysk nasienia sprawia pewna ulgę, dlatego mężczyźnie trudniej jest ocenić poziom subiektywnie odczuwanej rozkoszy seksualnej i zaburzenia w tym zakresie.
Początek orgazmu zwykle wyprzedza na kilka sekund wytrysk nasienia, z którym jest czynnościowo związany. Związek ten może w pewnych dysfunkcjach ulec rozbiciu, tak, że mężczyzna przeżywa orgazm, lecz nie ma wytrysku nasienia lub odwrotnie, ma wytrysk nasienia, lecz nie przeżywa orgazmu lub tylko jego namiastkę.

Na odczuwanie orgazmu u mężczyzny wpływają czynniki biologiczne, psychologiczne i kulturowe. Większa siła potrzeb biologicznych sprzyja dużym natężeniom emocji i satysfakcji. Podobnie działają czynniki psychologiczne związane z natężeniem uczuć do partnerski. Silne zahamowania kulturowe obniżają te odczucia lub mogą je zupełnie blokować. Czynniki kulturowe przeważnie spełniają rolę hamulców erotycznych. Poczucie winy powstające przy ich łamaniu obniżają satysfakcje seksualną.

U tych mężczyzn, u których odczucie przyjemności erotycznej jest słabe odczuwany orgazm może być również odczuwany jako mniej intensywny.
Uczucie miłości erotycznej do partnerki niezwykle potęguje odczucie rozkoszy w czasie stosunku i orgazmu. Stosunek odbywany z kobietą nie budzącą pożądania lub do której mężczyzna odczuwa niechęć powoduje zaledwie odprężenie fizyczne, związane z wytryskiem nasienia i zaspokojeniem głodu seksualnego. Obniżenie natężenia emocji erotycznych aż do braku orgazmu włącznie spotyka się w tych sytuacjach, w których odczuciom seksualnym towarzyszą inne odczucia np. lęku, odrazy, zazdrości, wstydu czy nadmiernej kontroli. Podobnie działa rozproszenie uwagi, utrudniające jej koncentrację na doznaniach erotycznych, a związane z koniecznością przerwania w porę stosunku, z obawą przed zapłodnieniem, z obawą przed nakryciem czy innymi dystraktorami.
U mężczyzn dłużej cierpiących na zaburzenia erekcji lub przedwczesny wytrysk stwierdza się również zaburzenia w odczuwaniu odczuć erotycznych. Rolę zakłócająca odgrywa atu mieszanina uczuć wobec partnerki, takich jak lęk, wstyd, świadomość kompromitacji, upokorzenia czy rozczarowania. Powyższe zaburzenia występują również w następstwie aktualnych kłopotów życiowych mężczyzny, stresu i obniżenia nastroju z nimi związanych. Zaburzenia mogą te powstawać, gdy ze względów pozaseksualnych dochodzi do zbyt częstych stosunków. Motywem ich może być przesadna ambicja, chęć udowodnienia partnerce swojej sprawności i sprawdzenia partnerki, podejmowanie stosunków bez własnych pragnień. Jeśli częstotliwość tych stosunków przekroczy próg wrażliwości erotycznej, stosunki te mogą stać się aktem czysto mechanicznym, bez towarzyszącym im odczuć erotycznych, a ewentualnie z satysfakcją pozaseksualną, wynikającą z udowodnienia sobie i partnerce swej wartości seksualnej.

Współczesna cywilizacja sprzyja rozwojowi powierzchownych kontaktów uczuciowych i seksualnych. Człowiek nie mający czasu na zdobycie głębszych uczuć wyzywa się erotycznie w sposób powierzchowny. Rozwój erotyzmu praktycznego, w którym celem nie są przeżycia emocjonalne i ich natężenie, lecz wartość użytkowa partnera, obniżają poziom uczucia rozkoszy we współżyciu seksualnym.
Ewa Lisowska - Kania
Bibliografia:
- Bancroft J., Seksualność człowieka, Elsevier Urban & Partner, Wrocław 2009
- Singer J., Singer I., The Goals of Human Sexuality w:  Sundahl D., Kobieca ejakulacja i punkt G, Wydawnictwo Czarna Owca, Warszawa 2009
- Imieliński K. red., Seksuologia. Zarys encyklopedyczny, PWN, Warszawa 1985
(C) NIA666
Seksuolog Kraków